Misschien herken je het: je kast staat vol met boeken over chakra’s, energie en spirituele groei. Je hebt ze met plezier gelezen, je hebt pagina’s onderstreept en je weet inmiddels best veel. En toch heb je soms het gevoel dat er iets ontbreekt. Dat de kennis in je hoofd zit, maar nog niet helemaal in je lijf.

Die vraag hoor ik regelmatig: is een boek of workshop nu de betere keuze? Moet ik verder lezen, of wordt het tijd om me op te geven voor een workshop of cursus? In deze blog neem ik je mee in dat verschil. Niet om het één beter te maken dan het ander, want allebei hebben ze hun eigen waarde. Wel om je te helpen voelen wat jij op dit moment nodig hebt.

Ik gebruik daarvoor een beeld dat ik ooit las in het Handboek Chakra Psychologie van Anodea Judith. Zij vergelijkt het werken met energie met een rivier. Dat beeld raakte me, omdat het zo eenvoudig laat zien waar het verschil zit tussen weten en ervaren.

Het beeld van de rivier

Stel je een brede, stromende rivier voor. Het water is helder, het beweegt, het neemt alles mee wat erin terechtkomt. Die rivier staat voor de levensenergie die door jou en door alles om je heen stroomt. Je chakra’s zijn als het ware plekken in die rivier waar het water draait, vertraagt of juist versnelt.

Als je een boek leest over energie, zit je aan de oever van die rivier. Je kijkt naar het water. Je leert hoe de stroming werkt, waar de diepe plekken zijn, welke stenen er liggen en waar het water rustig is. Dat is waardevol. Zonder die kennis zou je misschien zomaar ergens in springen waar het te diep of te wild is.

Maar hoe goed je ook kijkt, vanaf de oever word je niet nat. Je weet hoe het water eruitziet, maar je voelt nog niet hoe koud of warm het is, hoe sterk de stroming trekt en hoe je eigen lichaam reageert als je erin staat. Dat leer je alleen door erin te stappen.

Wat een boek je geeft

Ik ben zelf een groot liefhebber van boeken, dus ik wil hun waarde zeker niet kleiner maken. Een boek geeft je een aantal dingen die een workshop niet altijd kan geven:

• Je eigen tempo. Je leest wanneer het jou uitkomt, je legt het weg als het even genoeg is en je pakt het weer op als je er klaar voor bent.
• Diepgang en achtergrond. Een goed boek legt uit waarom iets werkt, waar een oefening vandaan komt en hoe verschillende ideeën met elkaar samenhangen.
• Naslag. Je kan altijd teruggrijpen op een hoofdstuk als je iets wil nalezen of opnieuw wil proberen.
• Rust en veiligheid. Voor wie gevoelig is of nog wat onzeker, is lezen een zachte manier om kennis te maken met een onderwerp.

Een boek is dus een prachtige manier om de rivier te leren kennen. Je bouwt een stevige basis op. Je leert de taal, de begrippen en de verschillende stromingen. Daardoor sta je later sterker als je wel het water in gaat.

De valkuil van alleen lezen

Toch zit er ook een valkuil in. Lezen kan heel prettig aanvoelen, juist omdat je veilig op de kant blijft. Je hoeft niets te voelen wat ongemakkelijk is. Je hoeft niets los te laten. Je kan alles netjes in je hoofd houden.

Spirituele groei gaat echter niet alleen over begrijpen. Het gaat over ervaren, voelen en veranderen. Je kan honderd boeken lezen over meditatie, maar pas als je zelf gaat zitten en je ademhaling volgt, merk je wat meditatie met je doet. Je kan alles weten over het hartchakra, maar pas als je voelt hoe je borst zich opent bij een oefening, wordt die kennis van jou.

Soms gebruiken we lezen ook, heel menselijk, om iets uit te stellen. Nog één boek, nog één cursus online bekijken, en dan begin ik echt. Als je dat bij jezelf herkent, is het misschien een teken dat je klaar bent voor de volgende stap.

Lezen met aandacht

Als je kiest voor een boek, kan je het lezen zelf ook een oefening maken. Lees niet alleen met je hoofd, maar ook met je gevoel. Stop na een hoofdstuk even, sluit je ogen en vraag jezelf af wat de tekst met je doet. Welke zin raakt je? Waar voel je weerstand? Probeer elke oefening die in het boek staat minstens één keer echt uit, voordat je verder leest. Zo zet je al een voet in het water, ook als je nog aan de oever zit.

In de rivier springen: wat een workshop je geeft

Een workshop of live cursus is het moment waarop je van de oever het water in stapt. Je leest niet meer over een oefening, je doet hem. En je doet hem niet alleen, maar samen met anderen en met iemand die je begeleidt.

Dat maakt een groot verschil. Ik zet de belangrijkste voordelen voor je op een rij:

• Directe ervaring. Je voelt wat er in je lichaam en in je energie gebeurt tijdens een oefening. Die ervaring blijft veel langer hangen dan iets wat je alleen gelezen hebt.
• Begeleiding. Als je vastloopt, twijfelt of iets voelt wat je niet begrijpt, is er iemand die je kan helpen. Je hoeft het niet alleen uit te zoeken.
• De energie van de groep. Wanneer mensen samen mediteren of samen met energie werken, ontstaat er een gedragen sfeer. Veel mensen merken dat ze in een groep dieper kunnen ontspannen dan alleen thuis.
• Herkenning. Je hoort dat anderen met dezelfde vragen worstelen. Dat geeft rust en het gevoel dat je er niet alleen voor staat.
• Een duwtje in de rug. Omdat je een moment hebt vastgelegd, ga je ook echt oefenen. Je stelt het niet langer uit.

Samen leren in de stroom

In het beeld van de rivier betekent een workshop dat je niet alleen het water in springt. Je zwemt samen met anderen, en er is iemand die de rivier goed kent en die weet waar je kan staan als het even te veel wordt. Dat geeft een gevoel van veiligheid waardoor je durft te ervaren.

Ook leer je van elkaar. De één voelt veel warmte bij een oefening, de ander ziet kleuren, een derde voelt vooral rust. Door die verschillende ervaringen te horen, ontdek je dat er niet één goede manier is om energie te voelen. Dat maakt je milder voor jezelf.

Stroomversnellingen en watervallen

Een rivier stroomt niet altijd rustig. Soms kom je bij een stroomversnelling of zelfs een waterval. Dat zijn de momenten waarop er in korte tijd veel in beweging komt. Tijdens een workshop kan dat gebeuren. Je raakt iets aan wat lang verborgen zat, er komen emoties naar boven of je voelt je na afloop moe of juist heel licht.

Dat is niet erg. Het hoort bij groei. Het is wel fijn om te weten dat het kan gebeuren, zodat je er niet van schrikt. Een paar dingen die helpen:

• Adem rustig en diep als je merkt dat er veel loskomt.
• Neem gerust even pauze. Je hoeft niet alles mee te doen.
• Drink voldoende water, tijdens en na de workshop.
• Gun jezelf na afloop wat rust en plan niet meteen een drukke avond.
• Bespreek wat je voelt met de begeleider of schrijf het op.

Juist hier laat een workshop zijn waarde zien. In een boek lees je dat dit kan gebeuren. In een workshop is er iemand die je opvangt als het gebeurt.

Wat past bij jou op dit moment?

Er is geen goed of fout. Een paar vragen kunnen je helpen kiezen:

• Heb ik al een basis van kennis, of ben ik nog helemaal nieuw in dit onderwerp?
• Merk ik dat ik veel weet, maar weinig doe?
• Heb ik behoefte aan rust en mijn eigen tempo, of juist aan begeleiding en contact?
• Voel ik me veilig genoeg om samen met anderen te oefenen?

Ben je nog nieuw, dan is een boek of een online cursus een fijne eerste stap. Weet je al veel maar mis je de ervaring, dan is een workshop waarschijnlijk precies wat je nodig hebt.

Thuis verder zwemmen

Het mooiste vind ik eigenlijk de combinatie. Een workshop is een krachtig moment, maar het echte werk gebeurt daarna, in je eigen dagelijks leven. Als je na een workshop thuiskomt en niets meer doet, ebt de ervaring langzaam weg. Je stapt als het ware weer op de oever.

Daarom raad ik je aan om thuis verder te zwemmen. Dat kan op een eenvoudige manier:

• Kies een vast moment. Tien minuten per dag is genoeg om een oefening uit de workshop te herhalen.
• Houd een journal bij. Schrijf op wat je voelt, wat je opvalt en welke vragen er opkomen.
• Gebruik je boek als naslag. Lees na wat je in de workshop ervaren hebt. Nu je het gevoeld hebt, krijgen de woorden ineens meer betekenis.
• Wees mild. Op sommige dagen voel je veel, op andere dagen bijna niets. Dat hoort erbij.

Zo vullen boek en workshop elkaar aan. Het boek geeft je de kaart, de workshop laat je het landschap voelen en jouw dagelijkse oefening maakt dat je er echt thuis raakt. Uiteindelijk ben jij degene die zwemt. Niemand kan dat voor je doen, maar je hoeft het ook niet alleen te doen.

Dus zit je al een tijd aan de oever met een stapel boeken naast je? Dan nodig ik je uit om je voeten eens in het water te zetten. Begin klein, voel hoe het is en ontdek hoe de rivier jou meeneemt.

Meer lezen

• Wil je thuis een vaste praktijk opbouwen, lees dan waarom mediteren zo goed is voor lichaam en geest.
• Twijfel je welke stap je nu wil zetten, dan helpt mijn blog over keuzes maken vanuit je gevoel je verder.
• Komt er tijdens een workshop veel los, ontdek dan hoe je oude energie kan loslaten met energiewerk.

Wil je meer leren?